Ubezpieczenia OC zawodowe branży IT

21.05.2021

Na co zwrócić szczególną uwagę przy zawieraniu umowy ubezpieczenia OC zawodowego?

Czynników wpływających na odpowiedzialność wykonawcy usług IT jest bardzo wiele, dlatego postanowiliśmy zebrać w jednym miejscu te, na które warto zwrócić uwagę przy zawieraniu umowy ubezpieczenia zawodowego oraz umowy o wykonywanie usług ze swoim kontrahentem. Musimy pamiętać, że istnieją ryzyka, których wykonawca nie przetransferuje na ubezpieczyciela – o tym szczegółowo piszemy poniżej.

Kluczowe elementy ubezpieczenia OC zawodowego

We wcześniejszym artykule, wykazaliśmy, że najważniejszymi elementami w ubezpieczeniu OC zawodowym są:

  1. Koszt ubezpieczenia,
  2. Czynności zawodowe objęte ubezpieczeniem,
  3. Czasowy zakres ochrony,
  4. Wysokość udziału własnego w szkodzie (franszyza redukcyjna),
  5. Zakres terytorialny,
  6. Definicja pracownika (pracownicy B2B),
  7. Zakres ubezpieczenia,
  8. Wyłączenia odpowiedzialności.

ZAWIŁOŚCI UMOWY UBEZPIECZENIA OC ZAWODOWEGO – NA CO ZWRÓCIĆ SZCZEGÓLNĄ UWAGĘ

Podstawowymi elementami określającymi zakres odpowiedzialności ubezpieczyciela w danej polisie są:

  1. Zakres ubezpieczenia,
  2. Wyłączenia odpowiedzialności.

Porównanie zakresu ubezpieczenia OC i wyłączeń, w przypadku posiadania dwóch lub więcej ofert, wymaga dokładnej analizy i poświęcenia dużej ilości czasu. Ostatecznie, okazuje się, że zapisy warunków ubezpieczenia OC zawodowego są na tyle niejednoznaczne, że nie można stwierdzić, czy na podstawie danej oferty ubezpieczyciel odpowiada w zakresie konkretnego ryzyka, wynikającego z prowadzonej przez nas działalności, czy też nie.

Niejednoznaczne czy budzące wątpliwość zapisy powinny zostać wcześniej wyjaśnione i zinterpretowane przez ubezpieczyciela – aby na etapie likwidacji szkody nie okazało się, że zakres umowy ubezpieczenia jest węższy od naszych założeń.

Poniżej prezentujemy przykładowe zapisy, które wpływają w istotny sposób na odpowiedzialność (lub jej brak) ubezpieczyciela:

Próby i testy

„Ubezpieczyciel nie odpowiada za roszczenia osób trzecich będące wynikiem braku przeprowadzenia odpowiednich prób i testów oprogramowania przed jego ostatecznym przekazaniem Klientowi”

Podobny zapis w umowie ubezpieczenia zawodowego może doprowadzić do sytuacji, w której nie wszystkie funkcje napisanego oprogramowania zostaną przetestowane. W przypadku takiego przeoczenia możliwe jest uwolnienie się ubezpieczyciela od odpowiedzialności za zdarzenie. Ponadto, w tego rodzaju wyłączeniach często pojawiają się sformułowania typu „odpowiednich prób”, które powodują, że interpretacja zapisów może być bardzo szeroka. Warto, aby ochrona ubezpieczeniowa nie była uzależniona od faktu wykonania odpowiednich prób i testów.

Działanie umyślne

„Ubezpieczyciel nie odpowiada za roszczenia osób trzecich będące wynikiem umyślnego działania pracowników ubezpieczonego”

Warto się upewnić, że ubezpieczenie OC pokrywa również szkody wywołane umyślnym działaniem lub nieuczciwością pracowników. To bardzo ważny aspekt – szczególnie, jeśli zatrudniasz w swojej firmie więcej osób i nie masz z nimi bezpośredniego kontaktu.

Zapis ten zagwarantuje spokój i pewność, że niezależnie od intencji i zachowania Twoich pracowników (na które nie masz bezpośredniego wpływu), odpowiedzialność ubezpieczyciela będzie zapewniona.

Brak odpowiednich środków technicznych

„Ubezpieczyciel nie odpowiada za roszczenia osób trzecich, które są spowodowane brakiem posiadania odpowiednich środków technicznych”

W przypadku umieszczenia takiego sformułowania w umowie ubezpieczenie OC zawodowego może dojść do sytuacji, w której ubezpieczyciel będzie całkowicie zwolniony z odpowiedzialności. Jeżeli okaże się, że roszczenie jest wynikiem braku posiadania odpowiednich „środków technicznych”, które pozwalałyby na skuteczne wykonanie i zakończenie danego projektu, usługi, wdrożenia, to ubezpieczyciel może uwolnić się od odpowiedzialności. W tym przypadku, poza samym wyłączeniem, poważne wątpliwości budzi zwrot: „odpowiednich środków technicznych”. Powołując się na niego, można poruszyć aspekt zarówno posiadania odpowiedniego zaplecza technologicznego, jak i doświadczonej kadry pracowniczej. Jak widać – interpretacja tego zapisu jest bardzo szeroka, dlatego najlepiej unikać tego rodzaju treści w swojej umowie OC zawiązanej z usługą IT.

Kary umowne

„Ubezpieczyciel nie odpowiada za roszczenia będące wynikiem kary wynikającej bezpośrednio z umowy między stronami (kara umowna), chyba że jest ona wynikiem ogólnie obowiązujących przepisów prawa”

Co do zasady, ubezpieczyciele nie przyjmują odpowiedzialności za kary umowne. Jest to ryzyko, którego nie można ubezpieczyć w zakresie ubezpieczenia OC zawodowego. W tym przypadku nie mamy możliwości rozszerzenia odpowiedzialności o szkody wynikające z kar umownych lub możliwości usunięcia takiego wyłączenia.

Brak wykonania zobowiązania w ustalonym terminie

„Ubezpieczyciel nie odpowiada za szkody będące wynikiem braku wykonania umowy w ustalonym wcześniej terminie”

Jeśli w naszej umowie ubezpieczenia OC znajdziemy podobne zdanie, powinniśmy wpłynąć na jego zmianę. W takim wypadku należy zawsze szukać zapisów, które dają możliwość objęcia ochroną przez ubezpieczyciela, kiedy ubezpieczony nie był w stanie przewidzieć sytuacji, która spowoduje brak wykonania zobowiązania w ustalonym terminie. Może to być zdarzenie losowe (pożar, zalanie), decyzja administracyjna, epidemia itp.

UMOWA NA WYKONYWANIE USŁUG IT – ISTOTNE ELEMENTY W UMOWIE NA WYKONANIE USŁUG IT KSZTAŁTUJĄCE ODPOWIEDZIALNOŚĆ WYKONAWCY

W trakcie negocjacji warunków umowy ubezpieczenia OC dotyczącej wykonywania usług IT, warto zwrócić uwagę na wszystkie elementy, które mogą wpłynąć na nasz zakres i wysokość odpowiedzialności, jako wykonawcy.

Limitowanie odpowiedzialności do pewnej kwoty ustalonej między stronami

Rekomendujemy, aby przy podpisywaniu umowy ograniczać, w miarę możliwości, swoją odpowiedzialność wobec zamawiającego. Poza realnym obniżeniem ryzyka związanego z wysokimi roszczeniami może to być istotnym czynnikiem przy uzyskaniu bardziej atrakcyjnej oferty w zakresie ubezpieczenia.

Ograniczanie wysokości kar umownych

Jak już wcześniej wspominaliśmy, kary umowne są bezwzględnie wyłączone z zakresu ubezpieczenia. Pod względem ubezpieczenia oraz transferu ryzyka na ubezpieczyciela, najlepszym rozwiązaniem byłaby sytuacja, w której umowa między stronami nie zawiera żadnych zapisów dotyczących kar umownych. Takie rozwiązanie jest przeważnie niemożliwe, dlatego też proponujemy, aby możliwie obniżać wysokość (limity) kar umownych. Może się okazać, że ubezpieczyciel nie zapłaci za roszczenie, którego podstawą będzie kara umowna, natomiast będzie odpowiedzialny za roszczenia, które będą przewyższać limity kar umownych określonych w umowie między stronami.

Weryfikacja umów przez działy prawne

Polecamy, aby każda nowa umowa bądź zmiana zapisów obowiązującej umowy była weryfikowana przez działy prawne. Weryfikacja nie powinna ograniczać się wyłącznie do akceptacji nowych zapisów, lecz wskazywać ewentualne ryzyka związane z wprowadzeniem tych zmian.

Ograniczenia odpowiedzialności w przypadku siły wyższej

Co do zasady odpowiedzialność w tym zakresie regulują przepisy ogólne, natomiast warto, aby wszelkiego rodzaju ograniczenia odpowiedzialności (w szczególności wykonawcy) były jednoznacznie określone w umowie.

Weryfikacja polis podwykonawców

Przez podwykonawcę rozumiemy tutaj głównie inne spółki niezależne finansowo oraz osobowo. Warto wymagać od podwykonawcy posiadania odpowiedniego ubezpieczenia OC zawodowego. W związku z tym, że warunki ochrony udzielanej przez ubezpieczycieli są mocno zróżnicowane, konieczna jest ich szczegółowa weryfikacja. W tym zakresie oferujemy swoją bezpłatną pomoc.

Weryfikacja może dotyczyć również podwykonawców (JDG) wykonujących usługi w ramach samozatrudnienia (B2B).

Szczególna weryfikacja zakresu odpowiedzialności przy podpisywaniu umów z klientami z USA lub Kanady.

Przy podpisywaniu umów z klientami z USA lub Kanady, na szczególną uwagę zasługują zapisy dotyczące odpowiedzialności w przypadkach:

naruszenia własności intelektualnej, naruszenia dobrego imienia, naruszenia poufności danych.

Inny system prawny (common law) oraz znacznie większa świadomość społeczna w zakresie roszczeń, powodują, że w przypadku współpracy z klientami z USA lub Kanady, narażeni jesteśmy na znacznie wyższe ryzyko wystąpienia roszczenia.

Poza wskazanymi rodzajami roszczeń należy zwrócić uwagę na ograniczenia (lub limity) odpowiedzialności ubezpieczycieli w zakresie oferowania ochrony przed roszczeniami z terytorium USA i Kanady.

PODSUMOWANIE

To oczywiście tylko niektóre “haczyki”, które wymagają dokładnego sprawdzenia przed zawarciem umowy z ubezpieczycielem. Dobrze jest mieć świadomość, że niemal każdy zapis w takiej umowie może być w jakimś stopniu zmodyfikowany, a warunki podlegają negocjacjom z ubezpieczycielem.

Nie musisz godzić się na pierwszą wersję umowy, którą dostarczy Tobie towarzystwo ubezpieczeniowe. Sprawdź ją dokładnie, negocjuj, dopytaj o dodatkowo płatne klauzule, które pozwolą na rozszerzenie zakresu ubezpieczenia OC, poprzez dodanie odpowiednich zapisów.

Odpowiednio sformułowana umowa ubezpieczeniowa – jest gwarantem maksymalnej ochrony i zabezpieczenia na wypadek nieoczekiwanych sytuacji, a także błędów, które w branży IT mogą być bardzo kosztowne. Ważne jednak, by umowę taką pozbawić wszelkich niekorzystnych zastrzeżeń i dodatkowo opatrzyć odpowiednimi klauzulami, które mogą okazać się niezbędne przy Twojej działalności.

 

Jakub Mucha – Prezes Zarządu / Broker

Piotr Cholewczyński – Broker