Blog

  • Strona główna
  • Blog
  • Jakie są możliwości ubezpieczenia chroniące przed działaniami na szkodę firmy?

Jakie są możliwości ubezpieczenia chroniące przed działaniami na szkodę firmy?

SPIS TREŚCI

Dobra polisa ubezpieczeniowa to podstawa w kontekście bezpieczeństwa firmy, ale również osób nią zarządzających, pracowników i podwykonawców. Dowiedz się, jak skutecznie chronić się przed potencjalnymi konsekwencjami działania na szkodę spółki.

Ubezpieczenie a działanie na szkodę firmy

Ubezpieczenia od dawna stanowią istotny element strategii zarządzania ryzykiem w firmach. Ich głównym celem jest minimalizacja potencjalnych strat finansowych wynikających z różnych nieprzewidzianych zdarzeń – także tych, które mają swoje źródło w samej spółce.  

Jakie ubezpieczenia warto posiadać, aby ochronić firmę IT przed zagrożeniami wynikającymi z działań zarządu, pracowników oraz podwykonawców B2B? 

Ubezpieczenie D&O (OC członków zarządu) 

Ubezpieczenie zapewnia ochronę osobom fizycznym sprawującym kierownicze funkcje w spółkach kapitałowych: członkom zarządu i rady nadzorczej, dyrektorom, menedżerom, prokurentom, głównym księgowym, a także ich małżonkom i spadkobiercom. Ubezpieczenie chroni kluczowe osoby za błędy i zaniechania popełnione w ramach pełnienia funkcji zarządczych i nadzorczych. Zabezpiecza też w sytuacji postępowania (karnego, cywilnego, administracyjnego) w sytuacji, gdy roszczenia są kierowane do wyżej wymienionych osób. 

Ubezpieczenie D&O chroni przed wyrządzonymi szkodami zarówno majątek osób pełniących funkcje we władzach spółki, jak i samą spółkę. W przypadku wyrządzenia firmie szkody działaniem, któremu można zarzucić brak należytej staranności, ubezpieczyciel pokryje koszty pomocy prawnej i odszkodowanie względem spółki lub osób trzecich. Należy jednak pamiętać, że głównym wyłączeniem odpowiedzialności jest umyślność w działaniu lub zaniechaniu (potwierdzona prawomocnym wyrokiem sądu). 

Można powiedzieć, że polisa D&O daje przestrzeń do podejmowania decyzji przez osoby zarządzające w spółce – co jest niezwykle istotne w kontekście przywołanej już wcześniej zasady biznesowej oceny sytuacji (Business Judgement Rule).

Sprawdź

Ubezpieczenie zarządu D&O – co to jest i co trzeba wiedzieć? 

Ubezpieczenie karnoskarbowe 

Ubezpieczenie ma na celu ochronę zarządu, pracowników wyższego i niższego szczebla zajmujących się finansami i księgowością w firmie. Nie należy bowiem zapominać, że osoby te ponoszą pełną odpowiedzialność w zakresie ryzyka podatkowego i karnoskarbowego. Zmieniające się kilka-kilkanaście razy w roku regulacje podatkowe, różne ich interpretacje czy odmienna linia orzecznicza utrudniają menedżerom i księgowym sprawne zarządzanie firmą i podejmowanie decyzji na gruncie finansowo-podatkowym. Wszystko to w konsekwencji może skutkować działaniem na szkodę spółki.  

Posiadając ubezpieczenie karnoskarbowe, spółka IT może liczyć na pokrycie i refundację kosztów w przypadku postawienia zarzutów karnoskarbowych, w tym: pokrycie honorarium adwokata oraz kosztów prowadzenia sprawy karnoskarbowej przed sądem; refundację nałożonych przez US, ZUS i PIP mandatów, grzywien, kar administracyjnych oraz kar sądowych; pokrycie kosztów zabezpieczenia sądowego i nie tylko. W odróżnieniu od ubezpieczenia D&O, ubezpieczyciel przyjmuje odpowiedzialność za winę umyślną. 

Komplementarne z ubezpieczeniem karnoskarbowym jest ubezpieczenie pomocy podatkowej. Zapewnia ono ochronę w przypadku pojawienia się sporu lub kontroli podatkowej. Ubezpieczyciel we współpracy z ekspertami podatkowymi organizuje i finansuje pomoc prawnopodatkową w postępowaniach przed polskimi organami podatkowymi (ZUS, US, PIP). Ochrona dotyczy wszystkich podatków, jakim podlega firma (VAT, CIT, PIT, akcyza, nieruchomości), a także składek ZUS. 

Sprawdź też

Ubezpieczenie karnoskarbowe

Ubezpieczenie OC zawodowe 

Jest to główne ubezpieczenie kierowane do branży IT. Ubezpieczenie OC zawodowe chroni przed roszczeniami osób trzecich, które mają postać czystych strat finansowych. Jeżeli podczas wykonywania czynności zawodowych na skutek błędu, przeoczenia, pominięcia dojdzie do powstania szkody u kontrahenta lub innej osoby trzeciej, wówczas ubezpieczyciel zobowiązany będzie wypłacić poszkodowanemu należne odszkodowanie. Polisa ubezpieczenia OC zawodowego zapewnia również pokrycie wszelkiego rodzaju kosztów niezbędnych do zweryfikowania zasadności zgłoszonych roszczeń oraz ich wysokości, w tym m.in. koszty obrony prawnej.  

Ubezpieczenie to zapewnia więc ochronę spółce w przypadku błędów zawodowych popełnionych przez jej pracowników. Jak jednak wygląda ta kwestia w odniesieniu do podwykonawców B2B?  

W przypadku polis OC działalności ich konstrukcja daje możliwość objęcia ochroną szkód wyrządzonych przez podwykonawców – takie pokrycie jest zapewniane w ramach podstawowego zakresu ochrony bądź przez dodanie odpowiedniej klauzuli rozszerzającej (OC za podwykonawców).  

Jaki jest minus takiego rozwiązania? Generalnie polisa OC chroni ubezpieczonego, a nie podwykonawcę. Co do zasady, w przypadku pokrycia przez ubezpieczyciela szkody wyrządzonej przez podwykonawcę, ubezpieczyciel ma prawo skierować do podwykonawcy będącego sprawcą szkody roszczenie regresowe. Dlatego podwykonawcy powinni mieć własne polisy OC. 

Inaczej sytuacja wygląda w przypadku polis OC zawodowych dla branży IT. Jest to specjalistyczny produkt przeznaczony konkretnie dla tego sektora, dlatego większość ubezpieczycieli – wychodząc naprzeciw oczekiwaniom i potrzebom firm IT – rozszerzyła definicję pracownika również o kontraktorów B2B. Fragment takiej definicji z OWU jednego z ubezpieczycieli brzmi: 

(…) Termin Pracownik oznacza również następujące osoby fizyczne wykonujące pracę na rzecz Ubezpieczonego w ramach jej działalności, w którym to przypadku osoby te uznaje się za osoby zatrudnione przez Ubezpieczonego: 

(iii) osoba samozatrudniona wykonująca pracę świadczoną zazwyczaj na postawie umowy o pracę lub umowy cywilnoprawnej (w tym umowy zlecenia, o świadczenie usług, agencyjnej oraz umowy o dzieło) (…) zawartej z Ubezpieczonym; 

Ubezpieczyciele z krajów anglosaskich upraszczają to jeszcze bardziej: „Employee” means any employee of the company, any volunteer working for the company and any individual working for the company as an independent contractor. 

Czym skutkują tego typu zapisy? W tym wypadku nie jest możliwy regres ubezpieczyciela do pracownika (rozumianego zgodnie z OWU). Natomiast w dalszym ciągu kontraktor B2B powinien zaopatrzyć się we własną polisę OC zawodową. Chroni ona nie tylko przed roszczeniami, które może do niego wysunąć spółka, z którą ma podpisaną umowę, ale również przed roszczeniami innych osób trzecich. 

Co jednak w sytuacji, kiedy szkoda została wyrządzona przez pracownika lub podwykonawcę umyślnie – czy polisa również wtedy zadziała? W większości sytuacji tak, ponieważ warunki takiego ubezpieczenia zapewniają pokrycie również w przypadku szkód wyrządzonych umyślnie przez pracowników (przeważnie w podstawowym zakresie ochrony, ale warto się upewnić). Ten zakres to tzw. Nieuczciwość lub Nieuczciwość Pracowników, czyli działania o charakterze przestępczym, nieuczciwym, oszukańczym lub złośliwym dokonywane przez pracowników (np. pracownik B2B umyślnie zamieścił błąd w kodzie oprogramowania, umożliwiając atak hakerski na klienta). Natomiast w tym wypadku ubezpieczyciel zachowuje prawo regresu do sprawcy szkody. Poniżej przykładowy zapis z OWU jednego z ubezpieczycieli: 

Nieuczciwość Pracowników 

Ubezpieczyciel zobowiązuje się do pokrycia wszelkich Szkód Ubezpieczonego lub pokrycia wszelkich Kosztów obrony, opłat i wydatków wynikających z jakiegokolwiek Roszczenia po raz pierwszy podniesionego wobec Ubezpieczonego i zgłoszonego na piśmie Ubezpieczycielowi w Okresie ubezpieczenia lub Okresie dodatkowym w związku z wykonywaniem Usług zawodowych przez Ubezpieczonego, wynikających w całości lub w części z oszustwa lub innego przestępstwa bądź innego działania lub zaniechania popełnionego z winy umyślnej przez jakiegokolwiek Pracownika, z zastrzeżeniem, że świadczenie dodatkowe przewidziane w niniejszym paragrafie nie zwalnia z odpowiedzialności sprawcy takiego oszustwa lub innego przestępstwa bądź innego działania lub zaniechania popełnionego z winy umyślnej. 

Podsumowanie

Działania zarządu, pracowników wyższego i niższego szczebla oraz podwykonawców spółki IT mają bezpośredni wpływ na funkcjonowanie i rozwój całej firmy. Działania na szkodę spółki mogą prowadzić do utraty zaufania klientów, uszczerbku na reputacji oraz strat finansowych. Współczesne przedsiębiorstwa bardzo dbają o swój wizerunek i relacje z klientami, dlatego postępowanie na niekorzyść firmy może mieć poważne długoterminowe konsekwencje. 

Zrozumienie mechanizmów, które leżą u podstaw działania na szkodę spółki IT oraz świadomość skutków tego typu zagrożeń, pozwala lepiej przygotować się do obrony przed nimi oraz skutecznie zarządzać ryzykiem w organizacji. Aby minimalizować to ryzyko, spółki IT powinny podejmować środki zaradcze, takie jak m.in. posiadanie odpowiednich ubezpieczeń: ubezpieczenie D&O, ubezpieczenie karnoskarbowe i OC zawodowe to podstawowe z nich. Ubezpieczenia te zapewniają ochronę przed konsekwencjami działań na szkodę firmy, zarówno dla zarządu, pracowników jak i podwykonawców. Ponadto, ważne jest przestrzeganie przepisów prawa oraz podejmowanie decyzji biznesowych w sposób odpowiedzialny i zgodny z interesem spółki.

Aleksandra Woźniakowska

Aleksandra Woźniakowska

Brokerka.

Odpowiada za ubezpieczenia majątkowe dla branży IT. Na co dzień szeroko dba o bezpieczeństwo Software House’ów.

W ubezpieczeniach od 7 lat.

Może zainteresuje

Cię także: