Blog

Wadium przetargowe – kompendium wiedzy

Spis treści

W dzisiejszym dynamicznym świecie biznesu, gdzie transakcje są nieodłącznym elementem działalności, zabezpieczenie interesów każdej ze stron staje się niezwykle istotne. W tym kontekście wadium odgrywa kluczową rolę, pełniąc funkcję zarówno gwarancji uczciwości w transakcjach, jak i instrumentu zabezpieczającego przed ryzykiem.

W niniejszym artykule skupimy się na roli wadium w różnych kontekstach biznesowych, omawiając jego znaczenie, funkcje oraz praktyczne zastosowania.

Co to jest wadium?

Jeśli przygotowujesz się do wzięcia udziału w przetargu, może się okazać, że konieczne będzie wniesienie wadium, czyli finansowego zabezpieczenia interesów zamawiającego.

Wadium występuje w postaci określonej sumy pieniędzy lub dokumentu, w którym inna instytucja poświadcza wiarygodność Wykonawcy i zobowiązuje się do pokrycia wymaganej kwoty.

Wadium najczęściej stosowane jest w przetargach publicznych. Przetarg jest szczególną formą zawarcia umowy, w ramach której Inwestor zazwyczaj wymaga od uczestników postępowania wniesienia wadium. W szczególności wymagane jest w przypadku procedur unijnych oraz zamówień publicznych.

Wysokość wadium określana jest przy ogłoszeniu przetargu. Wyrażana jest zazwyczaj w sumie ryczałtowej lub w procencie do całości zaoferowanej kwoty.

Głównym celem wadium jest zabezpieczenie zamawiającego przed wykonawcami, którzy z różnych przyczyn po przeprowadzonym przetargu nie będą chcieli podpisać z nim umów.

W przypadku gdy oferent, który wygrał postępowanie uchyla się od podpisania umowy, wadium przepada.

Wadium jest zwracane po zakończeniu postępowania w sytuacji, gdy oferent:

  • wziął udział w przetargu, wygrał postępowanie i podpisał umowę z zamawiającym,
  • przegrał przetarg.

Informacje szczegółowe o wadium zawarte są w dokumentach, które określają warunki przystąpienia do przetargu np. w Specyfikacji Istotnych Warunków Zamówienia (SIWZ) lub w zaproszeniu do złożenia oferty.

Dowiedz się więcej

Czym jest gwarancja ubezpieczeniowa?

Co mówi ustawa, czyli wadium w prawie

Definicja wadium zawarta została w art. 704 Kodeksu cywilnego:

§1. W warunkach aukcji albo przetargu można zastrzec, że przystępujący do aukcji albo przetargu powinien, pod rygorem niedopuszczenia do nich, wpłacić organizatorowi określoną sumę albo ustanowić odpowiednie zabezpieczenie jej zapłaty (wadium).

Ustawodawca w art. 97 ust. 7 ustawy Prawo zamówień publicznych wskazał prawidłowe formy wadium. Zgodnie z treścią tego zapisu, wyróżniamy następujące formy:

  • pieniądz,
  • gwarancja bankowa,
  • gwarancja ubezpieczeniowa (wadium przetargowe),
  • poręczenia udzielane przez podmioty, o których mowa w ustawie o utworzeniu Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości.

Wysokość wadium oczekiwana przez Zamawiającego od Wykonawców dla zamówień o wartości równej lub przekraczającej progi unijne, nie może być większa niż 3% wartości zamówienia.

W przypadku postępowań krajowych nie może przekroczyć 1,5 % wartości zamówienia.

Zgodnie z przepisami PZP zatrzymanie wadium następuje w sytuacji wystąpienia poniższych okoliczności:

  • gdy wykonawca odmówił podpisania umowy w sprawie zamówienia publicznego na warunkach określonych w ofercie,
  • nie wniósł wymaganego zabezpieczenia należytego wykonania umowy,
  • zawarcie umowy w sprawie zamówienia publicznego stało się niemożliwe z przyczyn leżących po stronie wykonawcy.

Najpopularniejsze formy wadium

Wybór formy wadium spośród dozwolonych przez ustawę należy do wykonawcy.

Najczęściej stosowane są trzy formy:

  • pieniądz – wykonawca wpłaca środki na rachunek bankowy zamawiającego, obniżając w ten sposób swoją płynność finansową. Środki pieniężne muszą pozostać na koncie zamawiającego aż do końca terminu związania ofertą.
  • gwarancja bankowa – jest to rozwiązanie najczęściej stosowane przez duże podmioty, posiadające wysokie obroty i biorące udział w przetargach o wysokich kwotach zamówień.
  • gwarancja ubezpieczeniowa (wadium przetargowe) – jest to idealne rozwiązanie dla przedsiębiorców, którzy dbają o płynność finansową. Umożliwia bardzo częsty udział w przetargach bez blokowania własnych środków na czas postępowania. Ten rodzaj gwarancji wystawiany jest przez towarzystwa ubezpieczeniowe.

Zabezpieczeniem powszechnie stosowanym przez naszych klientów jest gwarancja ubezpieczeniowa.

Rozwiązanie to umożliwia oferentowi udział w postępowaniu, z jednoczesnym zachowaniem płynności finansowej swojej firmy.

Podsumowanie – co musisz wiedzieć o wadium

O tym, kiedy wadium zostanie zastosowane jako wymóg w postępowaniu publicznym i prywatnym, decyduje zamawiający. Nie jest ono obligatoryjne dla wszystkich ogłaszanych przetargów.

Wykonawca zobowiązany jest wnieść wadium przed upływem terminu składania ofert. Nie musi zostać ono złożone równocześnie z ofertą.

W przypadku wadium wnoszonego w formie gwarancji wadialnej, która ma postać dokumentu załączanego do oferty, trafia ono do zamawiającego w tym samym czasie co oferta.

Oferta zostanie odrzucona, jeśli:

  • wykonawca nie wniesie wadium, w przypadku, gdy jest ono wymagane przez beneficjenta,
  • wadium wpłynie po terminie.

Przedsiębiorcy, którzy dbają o cash flow i którym zależy na czasie, bardzo często korzystają z rozwiązania oferowanego przez ubezpieczycieli w postaci gwarancji przetargowych (wadialnych).

Wadium przetargowe wyróżnia głównie:

  • możliwość startowania w wielu przetargach oraz realizowania kontraktów bez zamrażania gotówki,
  • zapewnienie wiarygodności składanej oferty,
  • stosunkowo niski koszt uzyskania zabezpieczenia.

Rolą wadium jest skuteczne zabezpieczenie oferty. A więc bardzo istotny jest również sposób złożenia wadium. Wadium wnoszone w formie gwarancji bankowej lub ubezpieczeniowej powinno być przekazane zamawiającemu w oryginale w postaci elektronicznej.

Zarówno wykonawcy, jak i zamawiający powinni zwrócić szczególną uwagę na to, czy do oferty załączono oryginał dokumentu wadialnego. Przekazanie skanu gwarancji lub poręczenia, nawet poświadczonego podpisem elektronicznym wykonawcy, świadczy o przekazaniu kopii dokumentu. W tej sytuacji konieczne będzie odrzucenie oferty wykonawcy. Dokument wadialny nie podlega bowiem uzupełnieniu bądź poprawieniu.

Jakub Mucha

Jakub Mucha

Founder i CEO w IBU

Spędził setki godzin na rozmowach z branżą budowlaną, projektową i IT. Doświadczony broker o szerokiej, specjalistycznej wiedzy.

W ubezpieczeniach od 17 lat.

Odwiedź profil na LinkedIn

Może zainteresuje

Cię także: